×

منوی بالا

منوی اصلی

دسترسی سریع

اخبار سایت

اخبار ویژه

امروز : چهارشنبه, ۲ اسفند , ۱۴۰۲  .::.   برابر با : Wednesday, 21 February , 2024
برای فرزندانتان دوست بخرید!
کژال منصوری

به گزارش اقتصاد کلان، انسان یک موجود اجتماعی است که نیازهای مختلفی دارد. طبق نظریات آبراهام مازلو روانشناس مشهور آمریکایی، انسان دارای مجموعه ای از نیازهاست که مانند هرمی ۵ طبقه می‌باشد و طبقه سوم این هرم به نیازهای اجتماعی و حس تعلق اختصاص دارد. یکی از راه‌های برآورده کردن نیاز اجتماعی نیز داشتن روابط با دوستان است.

اما برای پرکردن ظرف نیاز اجتماعی، آیا باید با هر کسی دوست شد؟ قطعا جواب منفی است و به قول «متقی هندی»: حكايت هم‌نشين خوب، حكايت عطار است كه اگر از عطرش به تو ندهد، بوي خوش آن به مشامت مي‌رسد و حكايت هم‌نشين بد، مانند آهنگر است كه اگر [حرارت كارگاه او] لباست را نسوزاند، بوي بد آن مشامت را مي‌آزارد.

در همین ارتباط به میان شهروندان سنندجی آمده‌ایم تا تاثیر دوستان را در زندگی آن‌ها بررسی کنیم؛

آقای حمید صیدیمرادی در گفت‌وگو با خبرنگار اقتصاد کلان گفت: هم دوست خوب داشته و هم دوست بد، اما ذات دوستی در صورتی که به درستی انتخاب شود بسیار کمک‌کننده و موجب پیشرفت است. وی اظهار داشت: در سال ۹۷ پس از ناکامی در کار توزیع و پخش مواد غذایی، با کمک یکی از دوستان بتدریج توانسته است بدهی‌های خود را پرداخت کرده و به مرور صاحب ماشین و خانه در حاشیه شهر سنندج نیز شده‌است.

در ادامه گزارش آقای کاوه امام‌قلی نیز تاثیر دوستان را دو پهلو دانست و بیان کرد: هم از دوستان منتفع شده و هم متضرر اما متاسفانه به علت انتخاب‌های بدی که داشته، بیشتر از جانب دوستان متضرر شده است. وی ادامه داد: چک ضمانتی برای یکی از دوستانش ارائه داده‌ که موجب ورشکستگی و از دست دادن بخش زیادی از دارایی‌اش شده است. امام‌قلی افزود: به علت همنشینی با برخی دوستان به استعمال قلیان‌ اعتیاد پیدا کرده است.

خانم سحر نصری شهروند سی ساله سنندجی گفت: انتخاب دوست قطعا در بخش‌های مهمی از زندگی ما تأثیر گذار است. وی افزود: بنده متأهل هستم و اکثر اوقاتم را با دوستانم می‌گذرانم، افرادی که معاشرت با آن‌ها دردسر و حاشیه کمتری نسبت به اعضای فامیل دارد. خانم نصری ادامه داد: من به خاطر دور بودن از خانواده و نزدیک بودن به دوستانم اکثر کارهای مهم و تصمیمات مهم زندگی‌ام را با مشورت دوستانم انجام می‌دهند لذا نقش دوست “چه خوب و چه بد” در زندگی انسان بسیار پر رنگ است. او ضمن شکرگزاری بابت دوستان خوبش بیان کرد: متأسفانه در دو سال اخیر شاهد اتفاقات ناگواری مانند طلاق، اعتیاد به مشروبات الکلی و اعتیاد به مراسم‌های بی‌بند و بار در اطرافیانم بوده‌ام که به جرأت می‌توانم بگویم انتخاب دوست و ادامه معاشرت با آن‌ها، در این اتفاقات نقش اصلی را داشته است.

در راستای بررسی علمی و تخصصی موضوع “دوست و دوست‌یابی” نشریه اقتصاد کلان با سرکار خانم طلوعی، کارشناس ارشد روانشناسی و مشاور خانواده مصاحبه‌ای ترتبیب داده که به شرح زیر می‌باشد؛

کژال طلوعی در گفت‌وگو با خبرنگار اقتصاد کلان، با بیان این مطلب که دوست‌یابی در نوجوانان یکی از مهم‌ترین مسائلیست که باید مورد توجه قرار گیرد چراکه تأثیرات زیادی روی تحصیلات و خلق‌وخوی شخص، حتی آینده و کار و شغلی که انتخاب می‌کند دارد، اظهار داشت: نمی‌توانیم بگوییم که فرزندان ما از دوران نوجوانی شروع به دوست‌یابی می‌کنند، در حالیکه ممکن است در همان دوران دبستان و پیش‌دبستان به دلایل متعددی از جمله: ظاهر و پوشش جذاب، اخلاق و مهربانی، جدی بودن و حتی گاهی بی‌محلی دیدن از یک شخص، جذب او شوند و او را به عنوان دوست انتخاب کنند. وی ادامه داد: درکل می‌توانیم بگوییم که دوستی‌ها معمولا بیشتر در سن نوجوانی شکل می‌گیرند، در سنین پایین که بچه‌ها جذب یکدیگر می‌شوند به دلیل مقاطع تحصیلی متفاوت دوستی‌هایشان زیاد ادامه پیدا نمی‌کند و از هم دور می‌شوند.

طلوعی افزود: دوستی‌های عمیق و تأثیرگذار در دوران دبیرستان شکل می‌گیرد. یکی از موارد واضحی که در دوران نوجوانی فرزندان اتفاق می‌افتد این است که آن‌ها کم‌کم ارتباطشان را با والدین کم می‌کنند و بیشتر اوقات‌شان را با دوستان‌شان می‌گذرانند و احساس نزدیکی بیشتری به دوستان‌شان دارند به طوریکه دیگر به حرف‌های پدر و مادرشان گوش نمی‌دهند و اعتمادشان به دوستان‌شان بیشتر است، در مورد انواع آرزوها، مشکلات و نگرانی‌های زندگی‌شان با آن‌ها صحبت می‌کنند و حتی گاها جسم و هیکل و توانمدی‌هایشان را با دوستان‌شان مقایسه می‌کنند و همین باعث بالا رفتن و یا پایین آمدن اعتمادبه‌نفس مقطعی‌شان می‌شود.

برای فرزندانتان دوست بخرید!

کژال طلوعی عنوان کرد: یکی از مهم‌ترین عواملی که یک جوان و یا یک نوجوان را به سمت دوستانش جذب می‌کند این است که برخلاف والدین که همیشه انتظار دارند فرزند کار درست را انجام دهد و مطیع باشد، دوستان‌شان که معمولا همسن و سال هم هستند آن‌ها را سرزنش نمی‌کنند و بدون هیچ‌گونه نقدی پذیرای یکدیگر هستند و یکدیگر را تأیید می‌کنند، آنها با هم هم‌فکر هستند و رازهایی پیش هم دارند در نتیجه بیشتر به هم نزدیک می‌شوند و متعاقبا بیشتر با هم وقت می‌گذرانند.

وی ادامه داد: مخصوصا زمانی که شخص با والدین و خواهران و برادرانش ارتباط نزدیک و صمیمی نداشته باشد بیشتر به سمت دوستان گرایش پیدا می‌کنند و طبیعتا از الگوهای ذهنی و رفتاری آنها را کپی‌برداری و تبعیت می‌کنند.

طلوعی با اشاره به این مطلب که همیشه این سوال پیش می‌آید که آیا شخصی که به عنوان دوست انتخاب شده، برای فرزندی که به دلایل مختلف از جمله کمبود محبت به او جذب شده، مناسب می‌باشد یا نه؟ گفت: ما در جلسات مشاوره به والدین می‌گوییم حتی اگر لازم شد برای فرزندانتان دوست بخرید! یعنی چه؟ یعنی اگر مخارج فرزند دیگری را متقبل شوید که از سلامت او مطمئن هستید و می‌دانید که گردش، تفریح، مطالعه، کلاس‌های آموزشی و ورزشی و خلاصه رفت‌وآمد او با فرزند شما هیچ تأثیر منفی و آسیبی ندارد، این کار را انجام دهید مخصوصا در سن نوجوانی که فرزندان به دلیل جذابیت‌های الکی از جمله: کشیدن سیگار، قلیان و یا امتحان کردن هر کدام از مخدرها که حتی یکبار مصرف‌شان عواقب شدیدی به دنبال دارد، به دوستان‌شان جذب می‌شوند.

کژال طلوعی بیان کرد: دوستانی که یکدیگر را انتخاب می‌کنند دارای افکار، علایق و فعالیت‌های مشترک هستند و به همین دلیل است که در کنار هم لذت می‌برند و هرچه این لذت بیشتر شود وقت بیشتری را با دوستان می‌گذرانند و بیشتر از خانواده دور می‌شوند.

آموزش مهارت‌های زندگی؛

در ادامه مصاحبه طلوعی با بیان این مطلب که اگر کودک ما دارای کمبودهایی مانند کم‌رویی، کمبود اعتماد به نفس و احساس حقارت از طرف خانواده و یا مدرسه باشد قاعدتا روابط دوستانه‌ی دائمی، مطمئن و رضایت‌بخش هم نخواهد داشت چون همیشه احساس ناامنی می‌کند و معمولا به سمت دوست و رفیق نمی‌رود و از این مسأله دور می‌گیرد چون باورش این است که دوستی را پیدا می‌کند که رازهای زندگی‌اش را فاش خواهد کرد، گفت: این نشان می‌دهد که باید در ابتدا روی اعتماد به‌نفس، الگوهای ذهنی کودک و چگونگی رفتار او در یک جامعه به شدت کار شود. توصیه ما به عنوان کارشناس همیشه این است که قبل از سن نوجوانی مهارت‌های زندگی به‌ویژه مهارت‌ “نه گفتن” مهارت “قاطعیت ورزی” و تربیت جنسی را بیاموزند.

وی ادامه داد: متاسفانه یکی از مسائلی که امروزه در جامعه افزایش یافته اختلاف، جدایی و طلاق والدین می‌باشد که تأثیر زیادی روی مشکلات عاطفی و رفتار فرزندان دارد و باعث می‌شود آن‌ها همیشه احساس نا امنی و ترسی مبنی بر این داشته باشند که اگر والدین من مجدد ازدواج کنند چه بر سر من می‌آید؟ تکلیف من چه می‌شود؟ و همین مسأله روی دوست‌یابی و ارتباطات آن‌ها اثرگذار می‌باشد.

کژال طلوعی افزود: در سن نوجوانی افراد جذب گروه‌هایی برحسب علاقه ورزشی، هنری و فنی می‌شوند و اگر این گروه‌ها سالم باشند قاعدتا تأثیرات مثبتی هم روی آن‌ها خواهند داشت ولی اگر گروه مناسب آنها نباشد و توسط گروه طرد شوند گاها باعث می‌شود فرزند هزینه زیادی را بپردازد و تا مدت‌ها از لحاظ روحی و روانی دچار مشکل شود. لذا آنچه که مهم است تا این فرزندان بتوانند مسیر خود را پیدا کنند و این دوران پر تنش نوجوانی و جوانی را طی کنند این است که والدین به طور همیشگی و نه مشروط علاقه‌مندی و حمایت خود را به آنها نشان دهند و به فرزندان یادآوری کنند که زمان‌هایی ممکن است شما در گروه‌های ورزشی، مسابقه‌ای، مشاعره و یا هر گروه دیگری شرکت کنید و ممکن است شما با آن فضا هم‌خوان نباشید و از طرف گروه طرد شوید باید این آمادگی را داشته باشید، اعتماد به‌نفستان را از دست ندهید، همیشه بیشتر تلاش کنید و این به معنای تمام شدن دنیا برای شما نیست.

وی افزود: والدین لازم است برای آگاهی از سلامت روان فرزندان خود گاهی دوستان آن‌ها را به بهانه شام و یا ناهار و دورهمی به خانه‌شان دعوت کنند و برای شناخت بیشتر تفریحاتی مانند کنسرت، اردو و… را با هم داشته باشند حتی اگر لازم دانستند با خانواده دوستان آشنا شوند تا هم فضای راحت‌تر و امن‌تری برای فرزندان مهیا شود و هم بستر شناخت عمیق‌تر فراهم گردد.

مدت زمان انزوای فرزند؛

طلوعی با اشاره به نقش پررنگ و مهم پدر و مادر در تربیت فرزند گفت: والدین باید به تایمی که فرزند می‌گذراند، جاهایی که می‌رود و همچنین سرگرمی‌هایی که دارد توجه کنند و نکته‌ای که در دوران جوانی و نوجوانی فرزند بسیار حائز اهمیت است مدت زمان انزوایی است که برای خود بر می‌گزیند. وی ادامه داد: اکثر فرزندان در سنین نوجوانی بیشتر دوست دارند در اتاق خودشان باشند و وقت‌شان را با کامپیوتر، موبایل و دیدن فیلم مورد علاقه‌شان بگذرانند و کلا دلخوشی‌های خودشان را پیگیری کنند. اما این یک نشانه بزرگ است که والدین باید هشیار باشند و به آن دقت کنند و از خودشان بپرسند: آیا فرزندمان کامل از ما دور شده است؟ آیا زمان مشترک با هم داریم؟ مبادا مدت زمانی که فرزند برای انزوا انتخاب می‌کند از آن میزان، بیشتر باشد چون این خطرناک است و نشان می‌دهد که فرزند دچار تنش و مشکلی شده و یا فشار مشکلات دوران بلوغ و نوجوانی‌اش که با مشکلات جنسی همراه است، چند برابر شده و ممکن است خدای ناخواسته به افکار منفی خودزنی و خودکشی گرفتار شود. طلوعی تأکید کرد: به همین دلیل والدین باید جهت پیشگیری از آسیب، نه تنها اوقاتی که فرزند با دوستانش می‌گذراند را بررسی کنند بلکه باید زمان‌هایی را هم که تنها و دور از خانواده می‌گذراند، زیر نظر بگیرند و در صورت مشاهده هر نوع مشکلی به شخص متخصصی در این زمینه حتما مراجعه کنند.

طلوعی گفت: معمولا فرزندانی که از محیط خانه‌شان راضی نیستند و مدام شاهد تنش‌هایی در بین والدین‌شان هستند، فرزندان پرخاشگری در بافت جامعه هستند که از طرف دوستان‌شان پذیرش نمی‌شوند و این خشم همیشه در وجودشان به حالتی آزاردهنده برای ذهن و روحشان باقی می‌ماند.

وی عنوان کرد: بسیار بسیار مهم است که فرزندان در دوران نوجوانی به کلاس‌های ورزشی بروند و یا دوره‌هایی که مورد علاقه خودشان است بگذرانند و آموزش ببینند و انگیزه‌ای برای زندگی پیدا کنند، مخصوصا در فصل تابستان که وقت آزاد و بیکاری بیشتری دارند لذا باید والدین از قبل برنامه‌ریزی دقیقی داشته باشند تا فرزندان در آن زمان هم صاحب دوستان خوب و با انگیزه شوند که افکارشان با هم مچ شود و هم بتوانند دنبال کارهای مفید و مشترک بگردند نه اینکه فقط وقت‌شان را در خانه هدر دهند و یا الکی در خیابان‌ها بچرخند و چیزهایی که مناسب سن و سالشان نیست را ببینند.

آشنایی با افراد الگو؛

مسأله مهم دیگر از دیدگاه کژال طلوعی آشنا شدن فرزندان با افرادیست که الگو می‌باشند، وی در این مورد گفت: فرزندان باید با اشخاصی الگو در رشته‌های ورزشی، هنری و یا هر زمینه‌ای که مورد علاقه خودشان است، آشنا شوند زیرا وقتی به عنوان دوست در کنار این افراد قرار می‌گیرند و اطلاعاتی در مورد سبک زندگی آن‌ها به دست می‌آورند می‌توانند به سمت زندگی منطقی و عقلانی هدایت شوند و گام بردارند.

طلوعی در نهایت به عنوان نتیجه‌گیری و جمع‌بندی گفت: در کل می‌توانیم بگوییم هرچه سبک زندگی یک خانواده نرمال‌تر و طبیعی‌تر و پدر و مادرها آگاه‌تر و ارتباطشان با فرزندان نزدیک‌تر باشد قاعدتا فرزندان هم در پیداکردن دوست موفق‌تر هستند و دوست‌یابی مطمئن‌تری خواهند داشت و حتی اگر دچار مشکلاتی هم باشند به راحتی آن را با خانواده در میان می‌گذارند و احساس می‌کنند که هیچ‌وقت تنها نیستند و همیشه افراد دلسوزی را درکنارشان دارند که از آن‌ها حمایت می‌کنند. وی تأکید کرد: دوست قطعا می‌تواند هم در موفقیت و پیشرفت موقعیت‌های زندگی و هم در پسرفت و آسیب یک فرد و یک جوان تأثیرگذار باشد.

وی عنوان کرد: توصیه ما به عنوان کارشناس و متخصص به والدین این است که حتما قبل و یا در همان ابتدای دوران نوجوانی مهارت‌های زندگی؛ نه گفتن – قاطعیت ورزی – تربیت جنسی و انگیزه و اعتماد به‌نفس کامل را به فرزندان خود آموزش دهند و حتما در صورت نیاز هر چند وقت یکبار اجازه دهند فرزندشان با یک مشاور در ارتباط باشد تا بتواند مشکلات خود را با او در میان بگذارد و حل کند. وی ادامه داد: قطعا نسل آینده‌ی ما این فرزندان هستند و درست زندگی کردن و یا به مسیر اشتباه رفتن آنان تأثیرات زیادی روی سلامت خانواده و جامعه آینده‌مان دارد.

طلوعی در راستای تحویل فرزندان سالم به جامعه، مطالعه کتاب‌هایی در زمینه فرزندپروری، سبک‌های دلبستگی، تئوری انتخاب در تربیت فرزندان را برای والدین ضروری دانست.

تو اول بگو با کیان زیستی، پس آنگه بگویم که تو کیستی

شیخ سعدی، در این شعر به زیبایی اهمیت دوست و تأثیرش در شخصیت انسان را بیان می‌کند. همانطور که در ابتدای گزارش اشاره شد ما انسان‌ها موجوداتی اجتماعی هستیم و از یکدیگر تأثیر می‌پذیریم. دوست و تأثیرات آن مسئله‌ای نیست که بتوان براحتی از آن گذشت، انتخاب دوست باید آگاهانه و براساس شناخت خود و طرف مقابل صورت گیرد تا بتوان از مزایای آن بهره برد، در غیر اینصورت آسیب‌هایی مانند مواردی که در مصاحبه‌ها به آن‌ها اشاره شد ممکن است به افراد وارد شود.

با توجه به موارد فوق و تجربیاتی که در دنیای امروز به دست می‌آوریم شایسته است در کنار مهارت‌های زندگی مهارت دوست‌یابی را نیز به افراد جامعه مخصوصا خانواده‌ها بیاموزیم. برای این کار بهتر است آموزش را از سنین پایین و از کودکان شروع کنیم تا این مهم در شیرازه‌ی افراد نقش ببندد و از آسیب‌های اجتماعی ناشی از انتخاب و معاشرت با افراد به اصطلاح “ناباب” جلوگیری شود.

انتهای پیام/ کژال منصوری

 

 

 

  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط تیم مدیریت در وب منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشد منتشر نخواهد شد.