بهروز وفایی ؛ روز جمعه، (۲۰ تیر ۱۴۰۴)، حزب کارگران کردستان (پکک) در یک اقدام بیسابقه و نمادین، اقدام به آتش زدن تعدادی از سلاحهای خود در منطقه سلیمانیه کرد. این مراسم که با حضور ناظران داخلی و بینالمللی همراه بود، به عنوان یک نقطه عطف مهم در روند صلح طولانیمدت میان پکک و ترکیه تلقی میشود و امیدها را برای پایان دادن به چهار دهه درگیری خونین افزایش داده است.
در این مراسم، حدود ۳۰ نفر از اعضای پکک، شامل ۱۵ زن و ۱۵ مرد، در نزدیکی غار کاسنه مکانی با اهمیت تاریخی برای کردها، گرد هم آمدند. آنها به صورت صفکشیده سلاحهای خود، را به آتش کشیدند. فیلمهای منتشر شده از این مراسم نشان میدهد که در حین سوزاندن سلاحها، برخی از حاضران به شادی میپرداختند و برخی دیگر اشک میریختند.
بسه هوزات، یکی از مقامات ارشد پکک، در ویدئویی که از این مراسم منتشر شد، اظهار داشت: “ما داوطلبانه سلاحهای خود را از بین میبریم.” او این اقدام را “گامی از روی حسن نیت و تعهد به موفقیت عملی روند صلح” توصیف کرد و ابراز امیدواری کرد که این گام “صلح و آزادی را برای همه مردم ما، مردم ترکیه و خاورمیانه، و تمام بشریت به ارمغان آورد.”
این اقدام به دنبال درخواست عبدالله اوجالان، رهبر زندانی پکک، صورت گرفت ، از پ ک ک خواسته بود تا کنگره تشکیل داده و رسماً خلع سلاح شوند. اوجالان بر این باور است که “قدرت در سیاست و صلح اجتماعی است، نه در سلاح” و بر لزوم انتقال از فاز درگیری مسلحانه به فاز سیاست دموکراتیک و قانون تاکید کرده است.
با وجود اهمیت این اقدام نمادین، سوالات و چالشهایی نیز مطرح است:
این مراسم تنها شامل تعداد کمی از اعضای پکک و سلاحهایشان بود. مشخص نیست که آیا این روند به سرعت به خلع سلاح گستردهتر و جمعآوری کامل سلاحها منجر خواهد شد یا خیر.
این اقدام گامی مهم در گذار پکک از مبارزه مسلحانه به سیاست دموکراتیک است. با این حال، ادغام کامل اعضای پکک در جامعه ترکیه و پذیرش آنها به عنوان یک نیروی سیاسی قانونی، چالشهای قانونی و اجتماعی خاص خود را دارد. در میان پ ک ک نیروهای زیادی از مناطق دیگه کردستان است ، وضعیت این نیروها به کجا ختم میشود
نقش عبدالله اوجالان، که از سال ۱۹۹۹ در زندان به سر میبرد، در هدایت این روند از اهمیت بالایی برخوردار است. نحوه تعامل دولت ترکیه با او و وضعیت آینده او، میتواند بر سرعت و موفقیت روند صلع تاثیرگذار باشد.
پکک سالهاست که پایگاههایی در کوهستانهای شمال عراق دارد و نیروهای ترکیه نیز عملیات و حملات هوایی علیه پکک در این مناطق انجام دادهاند. آینده این پایگاهها و نحوه مدیریت امنیت مرزها نیز از مسائل مهمی است که باید حل و فصل شود.
در مجموع، اقدام پکک در آتش زدن نمادین سلاحهایش، نشانهای از اراده برای حرکت به سمت صلح و پایان دادن به یکی از طولانیترین درگیریهای منطقه است. این یک گام اولیه و بسیار مهم است، اما موفقیت نهایی این روند بستگی به تعهد طرفین، توانایی آنها در غلبه بر چالشها و ایجاد اعتماد متقابل در ماههای آینده خواهد داشت.
