کدام سرمایه گذاری خارجی؟!
چند هفنه پیش در یک حرکت غیر متعارف؛ استاندار سلیمانیه که برای شرکت در نشستی بینالمللی به ایران سفر کرده بود در اقدامی خارج از روال دیدار های دیپلوماتیک و برنامههای از قبل تعیین شده سفر، به بازدید پروژه پر حاشیه «سنه سنتر» سنندج رفت.
در ادامه و در روزهای گذشته تصاویری از استاندار سلیمانیه پخش شد که در آن «ههوال ابوبکر» با لحنی اعتراضی و پُرمنت از شرایط بد سرمایه گذار خارجی در پروژه سنه سنتر سنندج خبر داد و گفت: «اگر سرمایه گذار به جای ساخت سنه سنتر دلارهایش را نگه داشته بود، اکنون ۳۰ درصد سود کرده بود!»
در چنین شرایطی که مجموعه مدیریت استان متهم به عدم همکاری با سرمایه گذار خارجی و تهدید به توقف این نوع سرمایه گذاری ها میشوند؛ طرح چند پرسش اساسی در مورد این پروژه و ادعای این میهمان بزرگوار قابل تامل است.
اولا: باید پرسید که پروژه پر حاشیه سنهسنتر تا چه اندازه در تعریف یک پروژه سرمایه گذاری خارجی قرار می گیرد؟ مطابق قوانین سرمایهگذاری خارجی به معنای سرمایهگذاری توسط اشخاص حقیقی یا حقوقی غیر از کشور میزبان در داخل آن کشور است و ورود سرمایهگذاری خارجی به یک کشور به معنای «ورود ارز خارجی» به آن کشور است. باید از کاک ههوال، مسوولان استانی و همچنین مجموعه سرمایه گذاران این پروژه پرسید که در این پروژه چه میزان ارز خارجی و از چه طریقی وارد کشور شده؟ اسناد ورود ارز خارجی به کشور به کدام مرجع ارائه شده؟ و آیا حضور دو نفر از اقلیم کردستان در تیم سرمایه گذار، این پروژه را در تعریف سرمایه گذاری خارجی قرار میدهد؟ و نیز باید پرسید این سنهسنتر با قراردادی اولیه که ۶ سال پیش با زمان بندی ساخت ۲۴ ماهه کلنگ زنی شده چه شباهتهایی دارد؟
ثانیا: سالهاست مردم شهر سنندج در میانه انبوهی از «منتهای» این به اصطلاح سرمایه گذاران خارجی -که با «قراردادی گُنگ» و ارائه نشده به افکار عمومی- در این شهر حاضر شده اند، نسبت به پیش خرید واحدها در ابتدای پروژه اقدام کرده، اما این مجتمع تجاری تاکنون راه اندازی نشده و خریدارن واحدهای این پروژه که از روی فنداسیون خرید را شروع کرده اند و با هزینه ایشان این پروژه -به اصطلاح سرمایه گزاری خارجی-، انجام شده، بلاتکلیف مانده اند.
ثالثا: بیراه نیست اگر به واسطه ویژگی های نامبارک این قرارداد؛ آن را «ترکمانچای کردستان» بنامیم و بپرسیم که آیا در این قرارداد دولت به چشمپوشی از تخلفات برای طرف خارجی متعهد شده است؟ داد و بیداد باصطلاح سرمایه گذاران خارجی در همه محافل در حالی گوش فلک را کر کرده که این بزرگواران به صراحت انتظار نقض قانون و چشم پوشی از تخلفات محرز خود در حوزه قوانین شهرسازی را دارند و این پذیرفته نیست.
در پایان با نهایت تاسف باید پرسید که چگونه است که «از اعتبار میهمانی ارجمند در جریان بازدیدی رسمی از کشور و شرکت در اجلاسی بینالمللی برای چنین پروژه پر حاشیهای هزینه میشود؟» چه کسانی توان تغییر و تحقیر مسیر یک دیدار بینالمللی به سمت یک پروژه پر حاشیه را دارند؟
اجلاسی تاریخی در نتیجه همت و تلاش استاندار جوان کردستان و البته با هزینههای فراوان سیاسی در میان امواجی بزرگ از اتهاماتِ «بدخواهان و کجاندیشان» برگزار شد؛ اجلاسی که اگرچه خالی از کاستی نبود اما توانست درسطح رویداری ماندگار و جریان ساز ظاهر شود و روا نیست که چنین اقدامی بازیچه منافع معدودی قرار گیرد.
پاسخ صریح و شفاف به این پرسش ها از سوی سرمایه گذار و مسوولین حداقل انتظاری است که افکار عمومی مطالبه میکند؛ این رسانه آمادگی خود را جهت درج پاسخ های احتمالی اعلام میدارد.
